ژان شاردن ( مترجم : اقبال يغمايى )
48
سفرنامه شاردن ( فارسى )
خلافت است بنويسد تا او به اطلاع امپراتور برساند ؛ و نيز به سفير توصيه كرد كه اگر خود او اين مطالب را به روشنى و وضوح بنويسد و مستقيما براى صدراعظم بفرستد نتيجه بيشتر و بهتر خواهد بود . پس از مدتى نايب رئيس دائم صدراعظم به مسيو دولاهه خبر داد كه آنچه را نوشته به عرض نخستوزير خواهد رساند و او را از نتيجه آگاه خواهد كرد . در آن روزها كه مسيو دولاهه در انتظار رسيدن جواب بود چهار كشتى براى برگرداندن وى به قسطنطنيه از فرانسه رسيد ، و در ساحل لنگر انداخت . ورود اين كشتيها در ابتدا مايهء نگرانى و بيم تركها شد ، اما وقتى آقاى آلمراس « 20 » ( almeras ) ناخداى كشتيها به مأموران بندرگاه گفت كه براى خريدن صد تن مواد خوراكى به اين جا آمده و اگر اولياى مربوط با خريد او موافقت نكنند فورا بندر را ترك مىگويد ، هراس تركان كاملا از ميان رفت و خاطرشان آسوده شد . پاسخ صدراعظم به درخواستهاى مسيو دولاهه در مارس 1669 رسيد و به او ابلاغ شد . ضمن اين جواب به سفير اجازه داده شده بود كه در دربار حضور يابد . اين ديدار در ماه آوريل اتفاق افتاد . بر سر آن نيستم و نمىخواهم درباره سبب و هدف اين ملاقات شرح و توضيح زياد بدهم . اما آنچه من از زبان بسيارى از فرانسويان ساكن عثمانى شنيدهام با آنچه مسيو دولاهه هنگام مراجعت از مشرق زمين به پادشاه متبوع خود گزارش داده ، و يادداشت من التقاطى از آنست تفاوت بسيار دارد . وى به شاه معروض داشته علت حضور وى در دربار عثمانى تنها كسب اجازهء مرخصى و به جا آوردن مراسم خداحافظى بوده است . همچنين اظهار نظر نمىكنم چگونه شد كه مسيو دولاهه از دربار عثمانى به مسيو آلمراس ناخداى چهار كشتى دستور داد براى رساندن سفير عثمانى از قسطنطنيه به پاريس از بندر ول ( vole ) واقع در خليج سالونيك ( salonique ) برود . نام سفير جديد عثمانى در پاريس سليمان بوده و پيش از اينكه بدين سمت برگزيده شود محافظ خاص امپراتور بود ، و روزانه نزديك هفت سو و نيم حقوق
--> ( 20 ) - آقاى آلمراس با سه كشتى جنگى و يك كشتى حامل مواد محترقه براى بازگرداندن دولاهه از فرانسه راهى عثمانى شد . او با كشتيهايش روز دوم ژانويه 1669 وارد قسطنطنيه شدند .